Een pallet mag maximaal 100 mm uitsteken aan elke zijde buiten de liggers van een palletstelling. Dit is de grenswaarde die volgt uit de Europese norm NEN-EN 15620, die de toleranties voor palletopslag vastlegt. Bij grotere overhang neemt het risico op instabiliteit en structurele overbelasting van de stelling snel toe. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over palletuitsteek, palletoverhang en magazijnveiligheid.
Hoeveel mag een pallet maximaal uitsteken?
Volgens de NEN-EN 15620-norm mag een pallet aan elke zijde maximaal 100 mm uitsteken buiten de liggers van een palletstelling. Dit geldt voor de voorkant, achterkant en zijkanten van de ligger. De totale breedte van de pallet mag dus de vrije ruimte tussen twee kolommen niet met meer dan 100 mm per zijde overschrijden.
In de praktijk betekent dit dat de palletbreedte bepalend is voor de keuze van de stellingbreedte. Een standaard europallet van 1200 x 800 mm past comfortabel in een vak van 1000 mm breed, maar bij bredere pallets of afwijkende afmetingen moet de stelling hierop worden afgestemd. Het is belangrijk om bij het ontwerp van een magazijninrichting altijd uit te gaan van de werkelijke palletafmetingen, inclusief eventuele overhang van de lading zelf.
De maximale uitsteek aan de voorzijde van de stelling is ook relevant voor de veiligheid bij het rijden met een heftruck. Te veel overhang aan de voorkant vergroot de kans dat een rijdend voertuig de pallet raakt of dat de lading naar voren kantelt bij het oppakken.
Wat zijn de risico’s van te veel palletoverhang?
Te veel palletoverhang vergroot het risico op kantelen, instorten en structurele beschadiging van de stelling. Wanneer een pallet verder uitsteekt dan de norm toestaat, verschuift het zwaartepunt van de last richting de rand van de ligger. Dit creëert een hefboomwerking die de ligger en de verbindingen met de kolom zwaarder belast dan waarvoor ze zijn ontworpen.
De risico’s zijn concreet en serieus te nemen:
- Kantelen van de pallet: een te ver uitstekende pallet kan tijdens het plaatsen of bij trillingen van de stelling kantelen en naar beneden vallen.
- Overbelasting van liggers: de ligger is berekend op een gelijkmatig verdeelde last. Overmatige overhang veroorzaakt een puntlast aan het uiteinde, wat kan leiden tot blijvende vervorming of breuk.
- Schade door heftrucks: pallets die te ver uitsteken in het gangpad vormen een obstakel voor heftrucks, wat leidt tot aanrijdingen en beschadiging van zowel de lading als de stelling.
- Domino-effect: een vallende pallet kan aangrenzende vakken destabiliseren en in het ergste geval een kettingreactie veroorzaken.
Regelmatig service en onderhoud van palletstellingen helpt om beschadigingen vroegtijdig te signaleren en risico’s door verkeerd gebruik te beperken.
Welke normen en regels gelden voor palletstellingen in Nederland?
In Nederland zijn palletstellingen onderworpen aan de NEN-EN 15512 (constructieve eisen voor stalen stellingen) en NEN-EN 15620 (toleranties en vrije ruimtes bij palletopslag). Deze normen zijn van toepassing op het ontwerp, de installatie en het gebruik van palletstellingen en vormen de basis voor een veilige magazijninrichting.
Naast de Europese normen gelden in Nederland ook de verplichtingen vanuit de Arbeidsomstandighedenwet en het Arbeidsomstandighedenbesluit. Werkgevers zijn wettelijk verplicht om een veilige werkomgeving te bieden, wat betekent dat stellingen in goede staat moeten verkeren en periodiek gekeurd moeten worden.
De NEN-EN 15620 schrijft onder andere voor:
- Maximale palletoverhang van 100 mm per zijde
- Minimale vrije ruimte tussen pallets onderling (horizontaal en verticaal)
- Minimale vrije ruimte boven de pallet ten opzichte van de bovenliggende ligger
- Eisen aan de belastingborden die in elke stelling aanwezig moeten zijn
Het is de verantwoordelijkheid van de eigenaar of beheerder van het magazijn om ervoor te zorgen dat de stelling wordt gebruikt conform de specificaties van de fabrikant en de geldende normen.
Hoe beïnvloedt palletuitsteek de draagcapaciteit van de stelling?
Palletuitsteek heeft direct invloed op de effectieve draagcapaciteit van een palletstelling. De opgegeven draagcapaciteit van een ligger geldt voor een gelijkmatig verdeelde last waarbij de pallet volledig op de liggers rust. Zodra een pallet uitsteekt, neemt de belasting op het uiteinde van de ligger toe, wat de constructieve grenswaarden kan overschrijden.
Dit heeft een praktisch gevolg: bij structurele palletoverhang moet de nominale draagcapaciteit van de stelling naar beneden worden bijgesteld. Hoe groter de overhang, hoe groter de correctiefactor. In de meeste gevallen geeft de fabrikant van de stelling reductiefactoren op voor situaties met palletoverhang. Het negeren van deze correcties leidt tot overbelasting van de constructie, ook als de totale last onder de maximale draagcapaciteit blijft.
Bovendien speelt de verdeling van het gewicht binnen de pallet een rol. Een pallet met zwaar materiaal aan de randen belast de liggers anders dan een pallet met centraal geplaatst gewicht. Bij twijfel over de belastingsverdeling is het raadzaam om advies in te winnen bij een specialist in advies en ontwerp van magazijninrichting.
Wat te doen als pallets structureel niet passen in de stelling?
Als pallets structureel te groot zijn voor de huidige stelling of de overhang de toegestane 100 mm overschrijdt, zijn er meerdere oplossingen mogelijk. De juiste keuze hangt af van de oorzaak: zijn de pallets te breed, is de stelling te smal, of kloppen de afmetingen in het ontwerp niet meer met de huidige logistieke situatie?
Mogelijke oplossingen zijn:
- Aanpassen van de stellingbreedte: door bredere liggers of een ruimere vakverdeling te kiezen, past de pallet beter in de stelling.
- Standaardiseren van palletafmetingen: als het bedrijf werkt met meerdere palletformaten, kan het overstappen op een standaardmaat logistieke problemen voorkomen.
- Herconfiguratie van de magazijnindeling: soms biedt een andere indeling van de gangpaden en stellingvakken meer ruimte zonder dat de stelling zelf hoeft te worden vervangen.
- Vervanging van de stelling: bij structureel verkeerd gedimensioneerde stellingen is vervanging de veiligste en meest duurzame oplossing.
Doe nooit concessies aan veiligheid door pallets te forceren in een te smalle stelling. Dit is een overtreding van de geldende normen en vergroot het risico op ongelukken aanzienlijk. Meer informatie over veilige opslag is ook te vinden via LogisticsShop, een platform met praktische kennis over magazijninrichting en logistiek.
Hoe Zeus Magazijninrichting helpt bij palletopslag op maat
Wij begrijpen dat elke opslagsituatie anders is. Of het nu gaat om afwijkende palletafmetingen, een bestaande stelling die niet meer aansluit op de huidige logistiek, of om een volledig nieuw magazijnconcept: Zeus Magazijninrichting denkt met u mee en biedt concrete oplossingen.
Wat wij voor u kunnen betekenen:
- Opmeten en beoordelen van de huidige palletstellingen op conformiteit met NEN-EN 15620
- Advies over de juiste stellingbreedte, liggerafstanden en palletoverhang voor uw specifieke situatie
- Ontwerp en realisatie van complete magazijninrichtingen, afgestemd op uw palletafmetingen en goederenstromen
- Magazijnkeuringen voor alle soorten stellingen, ook van andere leveranciers
- Productie van maatwerkaccessoires in onze eigen productieruimte
Heeft u twijfels over de veiligheid van uw palletstelling of wilt u weten of uw huidige inrichting voldoet aan de geldende normen? Neem dan contact op voor een vrijblijvend adviesgesprek via onze contactpagina.
Gerelateerde artikelen
- Hoe kunnen we rijafstanden van heftrucks verkorten?
- Welke grijpbak is geschikt voor zware onderdelen?
- Wanneer kies je een euronorm bak met gesloten handgrepen?
- Magazijnkeuring nodig?
- Hoe plan je een magazijnuitbreiding zonder weken productiestilstand?
- Hoe renoveer je een magazijn in de Achterhoek zonder productieverlies?
- Hoe richt je een logistiek efficiënt magazijn in als groothandel in de regio Doetinchem?
- Wat zijn de kosten van verrijdbare stellingen plaatsen in een bestaand pand ten opzichte van nieuwbouw?
- Wanneer is het slim om van meerdere magazijnlocaties naar één centrale locatie te gaan?
- Kan je verrijdbare stellingen later uitbreiden of verplaatsen?