Het gewicht per pallet heeft directe invloed op zowel de ligger- als de staanderconfiguratie van een palletstelling. Hoe zwaarder de pallet, hoe hogere eisen er worden gesteld aan de doorbuigingsweerstand van de ligger en de draagkracht van de kolom. Dit geldt voor elke magazijnopstelling, ongeacht de omvang of het type stelling. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over palletgewicht, draagvermogen en de juiste stellingconfiguratie.
Hoe bepaalt het palletgewicht de belasting op een ligger?
Het palletgewicht bepaalt de belasting op een ligger doordat het gewicht van de pallet en de lading samen op de ligger rusten. Een ligger draagt doorgaans twee of drie pallets. Het totale gewicht van al deze pallets wordt gelijkmatig over de ligger verdeeld, maar de ligger moet dit gewicht zonder gevaarlijke doorbuiging kunnen opnemen.
In de praktijk werkt dit als volgt: stel dat een vak twee pallets bevat van elk 800 kg, dan moet de ligger minimaal 1.600 kg kunnen dragen. Daarbij komt nog een veiligheidsmarge die door de norm EN 15512 wordt voorgeschreven. Hoe groter het gewicht per pallet, hoe zwaarder de constructieve eisen aan de ligger worden. Een lichte ligger die geschikt is voor 500 kg per pallet voldoet simpelweg niet bij een palletgewicht van 1.200 kg.
Naast het statische gewicht speelt ook de dynamische belasting een rol. Wanneer een heftruck een pallet plaatst, ontstaat er een kortdurende stootkracht op de ligger. Bij zwaardere pallets is deze kracht groter, wat extra eisen stelt aan de stijfheid en sterkte van het liggertype.
Wat is het verschil tussen ligger- en staandercapaciteit?
De liggercapaciteit is het maximale gewicht dat één ligger kan dragen over zijn volledige lengte, verdeeld over de pallets die erop staan. De staandercapaciteit is het maximale gewicht dat een volledige kolom inclusief alle frames en liggers verticaal kan opnemen. Beide waarden zijn onafhankelijk van elkaar en moeten allebei correct worden gedimensioneerd.
Een veelgemaakte denkfout is dat een stelling voldoet als de liggers sterk genoeg zijn. Maar als de kolommen niet zijn berekend op het totale gewicht van alle lagen boven elkaar, kan de constructie bezwijken. De staander draagt namelijk de gecumuleerde last van alle vakken in de hoogte. Bij een stelling van vijf lagen met zware pallets kan de druk op de onderste kolom aanzienlijk oplopen.
Kortom: de liggercapaciteit beschermt per vak, de staandercapaciteit beschermt de gehele stellingconstructie. Beide moeten in balans zijn met het werkelijke gewicht per pallet en de totale opslagconfiguratie. Meer informatie over complete magazijninrichtingsoplossingen helpt bij het maken van de juiste keuzes.
Hoe beïnvloedt het palletgewicht de keuze van liggertype?
Het palletgewicht bepaalt direct welk liggertype geschikt is, omdat liggers in verschillende profielhoogtes, wanddiktes en lengtes worden geproduceerd. Een hogere profielhoogte en dikkere wanddikte resulteren in een grotere buigstijfheid en een hoger draagvermogen. Bij toenemend palletgewicht moet worden gekozen voor een zwaarder liggertype.
Liggers worden ingedeeld op basis van hun maximale vakbelasting, uitgedrukt in kilogram per vak. Fabrikanten leveren belastingstabellen waarin per liggerprofiel, per lengte en per steunpuntafstand de maximale belasting staat aangegeven. Bij een palletgewicht van 500 kg volstaat vaak een lichter profiel, terwijl een palletgewicht van 1.500 kg vraagt om een aanzienlijk zwaarder liggertype.
Daarnaast speelt de liggerlengte een rol. Een langere ligger bij hetzelfde profiel heeft minder draagvermogen dan een kortere ligger van hetzelfde type, omdat de doorbuiging toeneemt met de overspanning. Bij zwaar palletgewicht is het dus niet alleen zaak om het juiste profiel te kiezen, maar ook om de vakbreedte kritisch te bekijken.
Wanneer moet de staanderconfiguratie worden aangepast bij zwaarder palletgewicht?
De staanderconfiguratie moet worden aangepast wanneer het gecumuleerde gewicht van alle lagen in een kolom de maximale kolomcapaciteit overschrijdt. Dit is het geval bij een toename van het palletgewicht, een toename van het aantal lagen of een combinatie van beide. Ook een wijziging in de palletafmetingen of de positie van de pallets in het vak kan aanleiding geven tot herberekening.
Concreet betekent dit dat bij het verhogen van het palletgewicht eerst de bestaande staandercapaciteit moet worden gecontroleerd. Als de huidige kolommen onvoldoende draagvermogen hebben, zijn er twee opties: de kolommen vervangen door zwaardere profielen of het aantal lagen verminderen zodat de totale last binnen de toegestane grenzen blijft.
Bij grootschalige wijzigingen in het magazijn, zoals het overschakelen naar zwaardere producten of een andere palletindeling, is een volledige herberekening van de staanderconfiguratie noodzakelijk. Dit is ook het moment om de periodieke keuringen en het onderhoud van de stelling te plannen, zodat eventuele slijtage of beschadigingen tijdig worden gesignaleerd.
Wat zijn de gevolgen van een verkeerde ligger- of staanderkeuze?
Een verkeerde ligger- of staanderkeuze kan leiden tot overbelasting van de constructie, zichtbare doorbuiging van liggers, vervorming van kolommen en in het ergste geval instorting van de stelling. Dit brengt niet alleen materiaalschade met zich mee, maar vormt ook een ernstig veiligheidsrisico voor medewerkers in het magazijn.
Doorbuiging van een ligger is vaak het eerste zichtbare signaal van overbelasting. Wanneer een ligger meer dan 1/200 van zijn lengte doorbuigt (bij een ligger van 2.700 mm dus meer dan 13,5 mm), is dit een indicatie dat het draagvermogen wordt overschreden. Kolommen die zijn blootgesteld aan te hoge verticale lasten kunnen vervormen of knikken, wat de stabiliteit van de gehele stellingstructuur in gevaar brengt.
Naast de veiligheidsrisico’s zijn er ook juridische en verzekeringstechnische gevolgen. Bij een incident waarbij blijkt dat de stelling niet conform de normen was gedimensioneerd, kan de aansprakelijkheid bij de gebruiker of de installateur liggen. Het correct dimensioneren van het draagvermogen van de stelling is daarom niet alleen een technische kwestie, maar ook een wettelijke verplichting.
Hoe wordt de maximale belasting van een palletstelling berekend?
De maximale belasting van een palletstelling wordt berekend op basis van de norm EN 15512, die de Europese standaard vormt voor de berekening van stalen opslagsystemen. Deze berekening houdt rekening met het gewicht per pallet, het aantal pallets per vak, het aantal lagen, de liggerlengte, de profielafmetingen en de kolomhoogte.
De berekening verloopt in twee stappen:
- Vakbelasting: Het totale gewicht van de pallets in één vak wordt bepaald en vergeleken met de maximale liggercapaciteit voor het gekozen profiel en de gekozen lengte.
- Kolombelasting: De gecumuleerde vakbelasting van alle lagen in één kolom wordt opgeteld en vergeleken met de maximale staandercapaciteit, rekening houdend met de kolomhoogte en de profieldikte.
Fabrikanten leveren voor elk stellingtype belastingstabellen en technische specificaties die als basis dienen voor deze berekening. In de praktijk wordt de berekening uitgevoerd door een constructeur of een gespecialiseerde magazijninrichter. Wanneer de situatie complex is, bijvoorbeeld bij ongelijkmatige belasting of bijzondere palletafmetingen, is een maatwerkberekening noodzakelijk. Een goede advies- en ontwerpaanpak vormt de basis voor een veilige en efficiënte stellingconfiguratie.
Het is ook belangrijk om de berekening opnieuw uit te voeren wanneer de opslagsituatie verandert. Een stelling die oorspronkelijk was gedimensioneerd voor lichte producten, is niet automatisch geschikt voor zwaardere goederen zonder herberekening en eventuele aanpassing van de configuratie. Meer achtergrond over het correct berekenen van palletgewicht en stelling is te vinden via gespecialiseerde logistieke bronnen zoals Logisticshop.
Hoe Zeus Magazijninrichting helpt bij de juiste stellingconfiguratie
Bij Zeus Magazijninrichting begeleiden wij u van begin tot eind bij het bepalen van de juiste ligger- en staanderconfiguratie op basis van uw specifieke palletgewichten en opslagsituatie. Wij combineren technische kennis met praktijkervaring in grootschalige magazijnprojecten om te zorgen dat uw stelling veilig, efficiënt en normconform is.
Wat wij voor u doen:
- Volledige analyse van uw palletgewichten, afmetingen en opslagfrequentie
- Maatwerkberekening van de ligger- en kolomcapaciteit conform EN 15512
- Advies over het juiste liggertype en staanderprofiel voor uw situatie
- Levering en installatie door VCA-gecertificeerde monteurs
- Periodieke magazijnkeuringen om de veiligheid van uw stelling te borgen, ook bij stellingen van andere leveranciers
Of u nu een nieuw magazijn inricht of een bestaande stelling wilt aanpassen aan zwaardere pallets, wij denken graag met u mee. Neem contact op voor een vrijblijvend adviesgesprek via onze contactpagina.
Gerelateerde artikelen
- Wanneer is verhuizen naar een groter magazijn noodzakelijk?
- Welke euronorm bak is geschikt voor kleine onderdelen?
- Soorten stellingbescherming: voorkom ongelukken
- Hoe realiseer ik meer opslagcapaciteit zonder mijn magazijn te vergroten?
- Hoe richt ik een koelmagazijn efficiënt in met de juiste stellingen?
- Wat is een semi-automatisch magazijn en wanneer is het interessant voor mij?
- Wat zijn de signalen dat je opslagsysteem niet meer past bij je huidige bedrijfsvoering?
- Welke stellingtypen zijn het meest geschikt voor koelopslag?
- Verrijdbare stellingen in de voedingsindustrie: waar moet je op letten?
- Wat zijn palletstellingen en waarom zijn ze essentieel?